Jaar na jaar kijken filmfans reikhalzend uit naar de Oscaravond. De beste films en filmmakers worden geëerd met de prestigieuze prijs in Los Angeles. We hebben de shortlists voor de ceremonie van dit jaar bekeken en onze favorieten uitgekozen. Heb je altijd al meer willen weten over de geschiedenis van de Oscars en het selectieproces? Ook dan zit je goed in deze blog. Enjoy!
Waarom de gouden jongen van Hollywood “Oscar” wordt genoemd
Allereerst: strikt genomen heet de Oscar de “Academy Award of Merit”. Het gouden beeldje dankt zijn bijnaam aan actrice Bette Davis, die regelmatig zou hebben gezegd dat de prijs haar deed denken aan haar eerste man Oscar Nelson Jr. Het was de journalist Sidney Skolsky die de associatie oppikte in een artikel in 1934 en de nieuwe naam populair maakte.
De allereerste uitreiking van de Academy Awards vond een paar jaar eerder plaats, op 16 mei 1929 in het Hollywood Roosevelt Hotel – en alleen voor een select publiek. De initiatiefnemer van de filmprijs was Louis B. Mayer, hoofd van de Hollywood filmmaatschappij MGM. Hij richtte op 1 januari 1927 met een aantal leidende figuren uit de filmindustrie de “Academy of Motion Picture Arts and Sciences” op, een instituut dat de belangen van filmmakers moest beschermen en meer aandacht moest vestigen op het product cinema. Mayers idee wierp zijn vruchten af: de Academy Award won snel aan prestige!
Hoe win je een Oscar?
Hoe wordt bepaald wie een Oscar wint? Allereerst maken de leden van de Academy een voorselectie. Elk lid heeft stemrecht en doet tien suggesties voor de categorie “Beste Film”. Daarnaast mag elk lid vijf nominaties doen in de categorie die overeenkomen met hun beroep. In sommige categorieën – zoals animatiefilm, documentairefilm en korte film – zijn er speciale voorselectiejury’s. Als alle genomineerden zijn gekozen, is het tijd voor de beslissende fase: de selectie van de prijswinnaars. Ook hier mogen alle Academy-leden stemmen in alle categorieën. Wie waarop heeft gestemd, is voor het publiek niet openbaar.
Terwijl er bij de eerste Oscars in 1929 “slechts” twaalf categorieën waren, zijn het er vandaag de dag bijna twee keer zoveel, namelijk 23. Onder andere de categorieën “Beste mannelijke bijrol” en “Beste vrouwelijke bijrol” en “Beste geluid”, “Beste montage” en “Beste filmmuziek” zijn toegevoegd.
Overzicht van de Oscarwinnaars van 2026
| Kategorie | Gewinner |
|---|---|
| Beste film | One Battle After Another |
| Beste regie | Paul Thomas Anderson (One Battle After Another) |
| Beste actrice | Jessie Buckley (Hamnet) |
| Beste acteur | Michael B. Jordan (Blood & Sinners) |
| Beste camera | Autumn Durald Arkapaw (Blood & Sinners) |
| Bester score | Andy Jurgensen (One Battle After Another) |
| Beste filmmuziek | Ludwig Göransson (Blood & Sinners) |
| Beste song | Golden (KPop Demon Hunters) |
| Beste geluid | Gareth John, Al Nelson, Gwendolyn Yates Whittle, Gary A. Rizzo, Juan Peralta (F1) |
| Beste internationale film | Sentimental Value (Noorwegen, regie: Joachim Trier) |
De Oscarnominaties van 2026 laten opnieuw zien hoe breed en internationaal het filmjaar is geweest. In de categorie Beste Film domineren titels als Sinners en One Battle After Another, met daarnaast sterke kanshebbers als Hamnet en Sentimental Value. Bij de acteurs springen grote namen in het oog: Timothée Chalamet (Marty Supreme) en Leonardo DiCaprio (One Battle After Another) maken kans op Beste Acteur, terwijl Emma Stone (Bugonia) en Jessie Buckley (Hamnet) strijden om het beeldje voor Beste Actrice. Ook de bijrollen zijn indrukwekkend bezet, met onder meer Delroy Lindo uit Sinners, een film met maar liefst 16 nominatie, en Elle Fanning (Sentimental Value) in de categorieën voor Beste Mannelijke en Vrouwelijke Bijrol. Voor Nederland bleef het dit jaar helaas bij een eervolle vermelding: de korte film Beyond Silence van Marnie Blok stond op de shortlist voor Live Action Short Film, maar haalde de definitieve nominaties net niet.
Wat er in 2026 gebeurde: One Battle After Another domineert de Oscars
Terwijl er het jaar daarvoor meerdere favorieten waren, kwam er bij de Oscars van 2026 uiteindelijk één film duidelijk als winnaar uit de bus. Het politieke epos One Battle After Another van Paul Thomas Anderson sleepte in totaal zes prijzen in de wacht en werd daarmee de grote winnaar van de avond. Naast de Oscar voor Beste Film won Anderson ook die voor Beste Regie en Cassandra Kulukundis in de nieuwe categorie Beste Casting. In totaal was One Battle After Another genomineerd in 13 categorieën – en bevestigde daarmee op indrukwekkende wijze zijn rol als favoriet.
De meeste nominaties gingen echter naar een andere film: Sinners (ook bekend onder de titel Blood & Sinners) ging met 16 nominaties de strijd aan en vestigde daarmee een nieuw record. Uiteindelijk waren er echter „slechts“ vier Oscars, waaronder die voor Beste Hoofdrolspeler (Michael B. Jordan) en Beste Filmmuziek van Ludwig Göransson. Ook Frankenstein, Marty Supreme en Sentimental Value waren sterk vertegenwoordigd met elk negen nominaties. De laatste won prijzen op de 75e Berlinale en won nu de Oscar voor Beste Internationale Film (Noorwegen, regie: Joachim Trier). Het werd historisch in de categorie Beste Cinematografie: met Autumn Durald Arkapaw ging de Academy Award voor het eerst naar een vrouw.
Ook Marty Supreme zorgde voor gespreksstof. De film met Timothée Chalamet ging ondanks negen nominaties volledig met lege handen naar huis – mogelijk ook vanwege een controversiële uitspraak van de acteur in een talkshow over opera en ballet, die in de culturele scene voor kritiek zorgde. Of de uitspraken van de ster uit Like A Complete Unknown daadwerkelijk invloed hadden op de stemming, blijft speculatie, maar er werd in branchekringen wel degelijk over geroddeld.
De geschiedenis van het Oscar-beeldje
Voordat we ons verdiepen in de geschiedenis van de Oscar, moeten we één ding duidelijk maken: de bekendste filmprijs in de filmindustrie wordt meestal een Oscar genoemd, maar dat is helaas niet helemaal juist. De officiële naam is „Academy Award of Merit“, Oscar is slechts de bijnaam. De gouden beeldjes hebben deze naam te danken aan actrice Bette Davis, die regelmatig zou hebben gezegd dat de prijs haar deed denken aan haar eerste echtgenoot, Oscar Nelson Jr.. Het was uiteindelijk journalist Sidney Skolsky die deze associatie in 1934 in een artikel oppikte en de nieuwe naam populair maakte.
De allereerste uitreiking van de Academy Awards vond daarentegen een paar jaar eerder plaats, namelijk op 16 mei 1929 in het Hollywood Roosevelt Hotel – en wel uitsluitend voor een select publiek. De filmprijs werd in het leven geroepen door Louis B. Mayer, directeur van de Hollywood-filmmaatschappij Metro-Goldwyn-Mayer (MGM). Samen met enkele invloedrijke figuren uit de filmwereld richtte hij op 1 januari 1927 de „Academy of Motion Picture Arts and Sciences“ op, een instelling die de belangen van filmmakers moest behartigen en het product bioscoopfilm meer aandacht moest geven. Het initiatief van Mayer bleek buitengewoon succesvol: de Academy Award won al snel aan prestige en is sinds de première meer dan 3.100 keer uitgereikt.
Van de stemming tot de uitreiking: de weg naar de Oscar-uitreiking
De toekenningsprocedure van de Oscars verloopt volgens een meerfasig en zorgvuldig uitgedacht proces. Maar hoe gaat dat precies in zijn werk? In de eerste fase maken de leden van de „Academy of Motion Picture Arts and Sciences“ een voorselectie. Elk lid heeft stemrecht en mag tien films voorstellen voor de categorie ‘Beste Film’. Daarnaast kunnen ze tot vijf voorstellen indienen in de categorie die overeenkomt met hun vakgebied. Zo stemmen regisseurs in de categorie ‘Beste Regie’, terwijl kostuumontwerpers zich bezighouden met de categorie ‘Beste Kostuumontwerp’.
In sommige categorieën – bijvoorbeeld animatiefilm, documentaire en korte film – zijn er speciale voorselectiejurys. Zodra alle nominaties vaststaan, breekt de beslissende fase aan: de verkiezing van de winnaars. Hier hebben alle academieleden in alle categorieën stemrecht, ongeacht hun vakgebied. Interessant is dat hun stemgedrag strikt vertrouwelijk blijft, waardoor een onafhankelijke en onbeïnvloede verkiezing wordt gewaarborgd.
Volle bas in de thuisbioscoop
De meest merkwaardige momenten in de Oscargeschiedenis
Er zijn veel memorabele momenten geweest in de lange geschiedenis van de Academy Awards. Hier zijn enkele van de meest bizarre verhalen rondom de felbegeerde filmprijs:
- Het was furore tijdens de 2022 Academy Awards toen Will Smith presentator Chris Rock in het gezicht sloeg. Die had eerder een grap gemaakt ten koste van Smiths vrouw Jada Pinkett Smith.
- Tijdens de uitreikingsceremonie van 2017 deed zich een onvoorstelbaar ongeluk voor, dat de Oscargeschiedenis is ingegaan als “Envelopegate“. Warren Beatty en Faye Dunaway kondigden La La Land aan als winnaar in de categorie “Beste Film”. De werkelijke winnaar was echter de film Moonlight.
- Toen Marlon Brando in 1973 de prijs voor “Best Leading Actor” in ontvangst zou nemen voor zijn optreden in The Godfather, weigerde hij de prijs en stuurde in plaats daarvan “Sacheen Littlefeather” het podium op. De vermeende inheemse vrouw van de Apache stam gaf een lezing over discriminatie van inheemse Amerikanen. In werkelijkheid was het echter de actrice Maria Cruz.
Oscar-categorieën: een caleidoscoop van filmische topkwaliteit
Van beeld en regie tot geluid, visuele effecten en filmmuziek – elke categorie weerspiegelt de diversiteit en complexiteit van het filmmaken. Dankzij deze gedetailleerde indeling is het pas mogelijk om individuele talenten en creatieve bijdragen in de filmproductie in de schijnwerpers te zetten.
Tijdens de allereerste Oscaruitreiking in 1929 werden de prijzen in slechts 12 categorieën uitgereikt. Deze omvatten:
- Beste productie (Beste film)
- Beste regie
- Beste hoofdrolspeler
- Beste hoofdrolspeelster
- Beste bewerkte scenario
- Beste camera
- Beste decorontwerp
- Beste visuele effecten
- Beste originele scenario
- Beste tussentitel
- Beste artistieke productie
- Speciale prijs: Oscar voor het levenswerk
Deze categorieën vormen de basis voor de huidige diversiteit van de Oscars en weerspiegelen de filmindustrie van toen, die zich sterk richtte op technische innovaties en de ontwikkeling van het vertellen in films. Tegenwoordig zijn het er 24 – twee keer zoveel. Er zijn onder andere de categorieën “Beste mannelijke bijrol” en “Beste vrouwelijke bijrol” toegevoegd, evenals “Beste geluid”, “Beste montage” en “Beste filmmuziek”.
Voor het eerst in meer dan twintig jaar is er een nieuwe categorie toegevoegd: „Best Casting Achievement“. Castingregisseurs spelen een cruciale rol bij het geloofwaardig invullen van rollen. Tot nu toe bleef hun werk vaak onopgemerkt. Deze nieuwe categorie erkent voor het eerst hun centrale rol in de filmproductie.
Focus: De Oscar voor beste filmmuziek
De categorie „Beste filmmuziek“ is een van de meest traditionele en prestigieuze Oscars-prijzen. Sinds 1935 zijn talrijke legendarische componisten in de prijzen gevallen, waaronder John Williams, Ennio Morricone en Hans Zimmer. De beoordeling is gebaseerd op de originele compositie van een film, die zowel de sfeer als de emotionele impact van het verhaal ondersteunt. Het is dan ook geen wonder dat de Amerikaanse rapper Eminem voor zijn single Lose Yourself een gouden beeldje heeft ontvangen.
Winnaar in de categorie „Beste filmmuziek“ van de afgelopen 15 jaar
| Jaar | Film | Componist |
|---|---|---|
| 2026 | Blood & Sinners | Ludwig Göransson |
| 2025 | The Brutalist | Daniel Blumberg |
| 2024 | Oppenheimer | Ludwig Göransson |
| 2023 | All Quiet on the Westernfront | Volker Bertelmann |
| 2022 | Dune | Hans Zimmer |
| 2021 | Soul | Trent Reznor, Atticus Ross, Jon Batiste |
| 2020 | Joker | Hildur Guðnadóttir |
| 2019 | Black Panther | Ludwig Göransson |
| 2018 | The Shape of Water | Alexandre Desplat |
| 2017 | La La Land | Justin Hurwitz |
| 2016 | The Hateful Eight | Ennio Morricone |
| 2015 | The Grand Budapest Hotel | Alexandre Desplat |
| 2014 | Gravity | Steven Price |
| 2013 | Life of Pi: Schiffbruch mit Tiger | Mychael Danna |
| 2012 | The Artist | Ludovic Bource |
| 2011 | The Social Network | Trent Reznor, Atticus Ross |
| 2010 | Up | Michael Giacchino |
De meest opmerkelijke momenten uit de geschiedenis van de Oscars
In de lange geschiedenis van de Academy Awards zijn er veel gedenkwaardige momenten geweest. Hier volgen enkele van de meest bizarre verhalen rond deze felbegeerde filmprijs:
- Het was het ophefmakende moment tijdens de Oscaruitreiking van 2022, toen Will Smith presentator Chris Rock een flinke klap in het gezicht gaf. Rock had even daarvoor een grap gemaakt ten koste van Smiths vrouw, Jada Pinkett Smith.
- Tijdens de uitreiking van 2017 deed zich een onvoorstelbare blunder voor, die als „Envelopegate“ de geschiedenis van de Oscars is ingegaan. Warren Beatty en Faye Dunaway riepen de film La La Land uit tot winnaar in de categorie „Beste film“. De echte winnaar was echter de film Moonlight.
- Toen Marlon Brando in 1973 de prijs voor „Beste Hoofdrolspeler“ zou ontvangen voor zijn rol in The Godfather, weigerde hij de prijs en stuurde in plaats daarvan „Sacheen Littlefeather“ het podium op. De vermeende inheemse vrouw van de Apache-stam hield een toespraak over de discriminatie van indianen. In werkelijkheid ging het echter om de actrice Maria Cruz.
Teufel sets voor superieure home cinema sound
Opent in nieuwe tab▶ Definion 3 Surround Power Edition “5.1-Set”Opent in nieuwe tab: Wil je het echt groots aanpakken met je thuisbioscoop? Ga dan helemaal los met de meervoudig bekroonde Definion 3 high-end luidsprekers! Compleet met kolom-, satelliet- en middenluidsprekers en de krachtige T 10 actieve subwoofer krijg je een eersteklas 5.1 surround set. Het geluid is absoluut Oscar-waardig!
▶ CINEBAR LUXOpent in nieuwe tab: Deze slanke soundbarOpent in nieuwe tab is een echte allrounder. Je kunt er de Oscars mee bekijken in 3D-geluidskwaliteit, je onderdompelen in de wereld van gaming en natuurlijk in meerdere kamers naar muziek luisteren. Twaalf krachtige luidsprekers en een geïntegreerde subwoofer leveren bekroond geluid.
Bluetooth luidsprekers van Teufel
FAQ over de Oscars
Walt Disney heeft de meeste Oscars in de geschiedenis gewonnen, met een totaal van 22 competitieve beeldjes en 4 ere-Oscars, uit 59 nominaties.
Katherine Hepburn won de Oscar voor Beste Actrice in een hoofdrol vier keer tussen 1934 en 1982.
Regisseur William Wyler is in totaal twaalf keer genomineerd voor een Oscar. Hij heeft drie keer gewonnen.
De Ierse acteur Peter O’Toole werd acht keer genomineerd, maar won de prijs nooit.
Tatum O’Neal ontving de prijs voor u0022Beste Bijrolu0022 in 1973 op 10-jarige leeftijd, wat haar de jongste Oscarwinnaar aller tijden maakt. James Ivory, die in 2018 werd geëerd voor Best Adapted Screenplay (Call Me By Your Name), is met zijn 89 jaar de oudste winnaar.
De meest succesvolle films bij de Oscars zijn The Lord of the Rings: The Return of the King (2004), Titanic (1998) en Ben Hur (1960) met elk elf Oscars. De Lord of the Rings trilogie heeft het enige record als filmserie met een totaal van 17 Oscars.
