Bij een professionele soundcheck wordt vóór concerten of andere live-evenementen gecontroleerd of de geluidstechniek, van microfoon tot luidspreker, stabiel werkt en of het geluid goed is. Zo wordt de basis gelegd om ervoor te zorgen dat de muziek later helder, evenwichtig en zonder vervormingen bij het publiek aankomt. En wat op het podium geldt, geldt ook op kleinere schaal: ook thuis is een soundcheck de moeite waard als goed geluid het doel is.
Wat is een soundcheck?
Een soundcheck bepaalt hoe een concert later zal klinken. Voordat het eerste nummer begint, worden microfoons, instrumenten en effecten afgestemd, wordt de ruimte gecontroleerd en wordt elk signaal aangepast totdat instrumenten en zang goed op elkaar zijn afgestemd. Geluidstechnici stellen de signalen in, controleren de bekabelingOpent in nieuwe tab en de radioverbindingen en passen de apparatuur aan de ruimteakoestiek Opent in nieuwe tabaan. Alleen zo ontstaat een goed live-geluid.
Hoe verloopt een soundcheck?
Wil je een soundcheck doen voor je band of solo-optreden? Dan moet je weten dat deze altijd volgens dezelfde logica verloopt: van de afzonderlijke onderdelen naar de totale mix. Zo zorg je ervoor dat niveaus, geluid, looptijden en ruimteakoestiek nauwkeurig op elkaar zijn afgestemd. En onthoud: bij de soundcheck wordt niet alleen rekening gehouden met de muzikale bronnen, maar ook met signaalpaden, monitorpaden en de reactie van de ruimte.
1. Afzonderlijke kanalen controleren
Hier begint het typische ‘Kick! Snare!’-moment. Drums, bas, gitaren, toetsen en zang worden afzonderlijk getest. Daarbij controleert de crew:
- of alle signalen goed aankomen,
- of er geen vervormingen of clippingsOpent in nieuwe tab optreden,
- of signaalwegen (micro, DI-boxen, kabels, radioverbindingen) stabiel werken
- en of de eerste monitorroutes voor de muzikanten werken.
Het doel is een stabiel basisniveau, een eerste geluidsvorming en de technische zekerheid van elk afzonderlijk kanaal.
2. Stemmen en instrumenten in balans brengen
Zodra alle kanalen aanwezig zijn, wordt de mix nauwkeurig afgesteld. Nu gaat het om verhoudingen en gewicht:
- Hoe aanwezig moet de leadstem zijn in verhouding tot de gitaar?
- Hoe diep dringt de bas door in de fundering?
- Waar bevindt zich het drumstel in het panorama?
- Welke signalen moeten meer worden gemonitord?
In deze stap wordt de basis gelegd voor een solide live-mix die zowel bij de FOH (“Front of House”, d.w.z. de mengtafel in het publiek) als op het podium goed werkt.
3. Fijnafstemming in de totale mix
Nu speelt de band samen en laat de ruimte zijn eigenaardigheden zien. Pas nu wordt hoorbaar hoe de akoestiek met het systeem samenwerkt:
- Zijn er op bepaalde plaatsen diepe trillingen hoorbaar?
- Klinken de hoge tonen te scherp of ‘bijtend’?
- Vervagen gitaren of zang in het refrein
- Is de looptijd tussen de hoofd-PA en de vertragingslijnen correct?
Met tools zoals equalizer (EQ), compressor en delay wordt het geluid aangepast aan de ruimte, looptijden en dynamiek. Vaak worden er ook fasecontroles uitgevoerd om ervoor te zorgen dat alle bronnen coherent werken. Het eindresultaat is een totale mix die helder en stabiel is en afgestemd op de locatie.
Onze rock legendes: de Fender x Teufel collectie
Hoe bereid je een soundcheck voor?
Een vlekkeloze soundcheck begint lang voor de eerste noot. Vier stappen zijn belangrijk:
- Apparatuur controleren: Controleer kort of de kabels werken, de instrumenten goed zijn afgesteld en de accu’s niet meteen leeg raken.
- Luidsprekers plaatsen: Richt de luidsprekers zo dat het geluid overal in de ruimte te horen is, niet alleen op de eerste rij.
- De akoestiek van een ruimte beoordelen: Elke ruimte heeft zijn eigen kleur. Vaak volstaat het om een paar tonen te spelen om een idee te krijgen.
- Communicatie verduidelijken: Een kort gesprek tussen het podium en de FOH doet wonderen. Als iedereen weet hoe het werkt, verloopt de soundcheck veel relaxter.
Met welke nummers kun je je geluid controleren?
Voor een realistische indruk zijn tracks geschikt die:
- een breed frequentiebereik bestrijken,
- duidelijke transiënten hebben (de zeer korte, impulsachtige geluidscomponenten aan het begin van een toon), wat helpt om timing en druk nauwkeurig te beoordelen,
- schone, goed geproduceerde vocals bevatten,
- voldoende dynamiek bieden, zodat volumeverhoudingen en subtiliteiten hoorbaar blijven
Veel geluidstechnici gebruiken referentietracks die ze tot in detail kennen. Zo valt het meteen op als er iets niet klopt in de mix of in de ruimte.
Geluidstest voor thuis
Wat op het podium geldt, werkt ook in de woonkamer: een korte soundcheck laat je meteen zien of je installatie klinkt zoals het hoort. Met een paar eenvoudige controles haal je het beste geluid uit je favoriete album. Als alles in orde is, is het de moeite waard om een kleine stereosoundcheck te doen om er zeker van te zijn dat de stereobreedte klopt en beide luidsprekers optimaal samenwerken.
Stereo-geluidstest: links-rechts – zit het midden goed?
Korte spraakfragmenten (“links”, “rechts”) of eenvoudige testtonen zijn geschikt om mee te beginnen. Sinus sweeps (sinusgeluiden die van laag naar hoog lopen) laten je zien waar je ruimte het geluid benadrukt of absorbeert.
Zorg ervoor dat:
- dat beide luidsprekers even luid spelen,
- het fantoommiddelpunt echt in het midden zit,
- afstanden en hoeken symmetrisch zijn.
Zelfs kleine correcties aan de positie verbeteren de afbeelding enorm.
Stereobeeld en breedte controleren
Het gaat er nu om of je installatie de ruimtelijke weergave weergeeft zoals deze in de mix is gecreëerd:
- Stemmen moeten duidelijk in het midden staan,
- Instrumenten moeten aan de zijkant duidelijk lokaliseerbaar zijn,
- De galmruimtes en effecten moeten zich ruim openen, zonder daarbij wazig over te komen.
Songs mit deutlich getrennten Links-/Rechts-Elementen (etwa Gitarren, Streicher oder Percussion) eignen sich hier besonders gut. Je deutlicher du diese seitliche Trennung wahrnimmst, desto besser ist dein Setup aufgestellt.
5.1 Surround Sound testen
Als je een meerkanaalsopstelling gebruikt, is het de moeite waard om even de 5.1-surroundsound te controleren. Zo merk je meteen of alle kanalen goed samenwerken. Vooral filmgeluid laat dit heel duidelijk horen: effecten moeten duidelijk door de ruimte bewegen, stemmen moeten stabiel in het midden zitten en de basdruk moet voelbaar maar gecontroleerd blijven.
- Controleer elk kanaal afzonderlijk: elke luidspreker klinkt iets anders en staat op een andere positie – controleer daarom het niveau en de helderheid afzonderlijk.
- Fase & vertraging testen: Fase betekent of de luidsprekers synchroon met elkaar spelen. Vertraging is een kleine tijdscorrectie, zodat luidsprekers die verder weg staan tegelijkertijd bij het oor aankomen.
- LFE controleren: De LFE (Low Frequency Effects (Dolby) / Low Frequency Enhancement (DTS)) is het baskanaal voor diepe effecten. Het moet druk leveren, maar niet dreunen of bepaalde frequenties overbenadrukken.
- Positieritten beluisteren: Dit zijn korte testfragmenten waarbij een geluid achtereenvolgens over alle kanalen wordt afgespeeld. Zo hoor je meteen of de overgangen goed werken en of elke luidspreker correct is aangesloten.
Surround klinkt alleen echt goed als alle luidsprekers goed samenwerken. Stemmen moeten duidelijk uit het midden komen, effecten moeten duidelijk te lokaliseren zijn en de Bas mag niets overstemmen. Als het samenspel klopt, klinkt de ruimtelijke weergave automatisch harmonischer.
Luister naar het geluid van Teufel
▶ THEATER 500 KOMBO 2Opent in nieuwe tab: Als je een eerlijke soundcheck wilt, heb je een opstelling nodig die je niets voorhoudt. Dat is precies wat de combinatie van THEATER 500 en KOMBO 62 Mk2 biedt. De staande luidsprekers Opent in nieuwe tabgeven stemmen en instrumenten helder weer, zonder iets te verdoezelen. De receiver levert voldoende reserves om details en dynamiek duidelijk hoorbaar te houden. Ideaal als je mixen wilt vergelijken of gewoon nauwkeurig wilt beoordelen wat een opname doet.

▶ DEFINION 3 + Denon DRA-900H:Opent in nieuwe tabAls je tijdens de soundcheck wilt horen wat er echt in een opname zit, biedt deze stereosetOpent in nieuwe tab het juiste podium. De DEFINION 3 speelt nauwkeurig, helder en met voldoende reserves, terwijl de DRA-900H dient als betrouwbare speler voor muziek, tv of gaming.
Wist je dat …
- … de temperatuur invloed heeft op het geluid?
- … algoritmen uit ons luistergedrag conclusies kunnen trekken over stemmingen?
- … muziek zelfs de stemming van honden en kattenOpent in nieuwe tab meetbaar verandert?
- … sommige soorten paddenstoelen elektrische impulsen produceren die als kleine melodietjes kunnen worden afgelezen?
Veelgestelde vragen over de soundcheck
Een soundcheck zorgt ervoor dat de techniek, het geluidsniveau en de akoestiek van de ruimte goed op elkaar zijn afgestemd. Zonder soundcheck bestaat het risico op feedback, vervorming of een onevenwichtige mix.
Een soundcheck begint met afzonderlijke kanalen, gaat verder met het balanceren van stemmen en instrumenten en eindigt met het finetunen van de totale mix in de ruimte.
Nummers met een breed frequentiebereik, heldere transiënten en zuivere zang laten snel horen of de luidsprekers goed zijn geplaatst en of de stereobreedte klopt.
5.1 Je test surround sound door alle kanalen afzonderlijk te controleren, looptijden en baskanalen af te stemmen en met positieritten te testen of surround-effecten zuiver door de ruimte bewegen.
Titelafbeelding: ©Boris Hamer | Bron: Pexels






